Nắng nóng có nước giảm giá điện cho dân thì không thấy ai so sánh

Đại biểu Y Biêr Niê (trái) tranh luận với đại biểu Đinh Duy Vượt (phải) – Ảnh: Quochoi.vn

Đại biểu Đinh Duy Vượt (Gia Lai) chỉ ra những thực trạng bức xúc tiềm ẩn về đất đai, như tình trạng trồng rừng ở Tây Nguyên, đã hi sinh hàng ngàn ha rừng để trồng cao su nhưng không hiệu quả, khiến rừng mất.

Do đó ông kiến nghị Chính phủ chỉ đạo kiên định trồng rừng, không chuyển đổi sử dụng sang trồng trọt, làm điện mặt trời, điện gió… Đồng thời, đại biểu đề nghị bổ sung kinh phí trong chăm sóc, bảo vệ và trồng rừng; xem xét thận trọng đất đai ở Tây Nguyên khi cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước.

Ngay sau đó, đại biểu Y Biêr Niê (Đắk Lắk) giơ biển tranh luận: Đất rừng Tây Nguyên nhiều nơi nghèo kiệt, không trồng rừng được, không cho phép sử dụng đất rừng để xây dựng dự án điện thì không thể phát triển được vùng.

Dẫn ra ý chỉ đạo của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc, thúc đẩy phát triển phải toàn diện và không để ai bị bỏ lại phía sau, đại biểu này cho rằng cần phải quan tâm hơn và thúc đẩy phát triển ở Tây Nguyên để đồng bào dân tộc không bị bỏ lại phía sau.

Đại biểu Rơ Chăm Long (Kon Tum) cũng đề cập khoảng cách giàu nghèo giữa thành thị, nông thôn và vùng cao ngày càng lớn. Đồng bào dân tộc ít được hưởng thành tựu phát triển kinh tế – xã hội nhất. Người nông dân vẫn phải sống trong tình cảnh may nhờ rủi chịu, năm nào cũng phải tiến hành “chiến dịch” giải cứu nông sản.

Ông đề nghị cần có tư duy mới đối với phát triển vùng dân tộc miền núi. Người nông dân, đặc biệt là đồng bào dân tộc cần sự hỗ trợ mạnh mẽ hơn từ nhà nước. Phải coi hỗ trợ này là trách nhiệm chứ không phải là ban phát. Đó phải là hỗ trợ theo phương pháp đầu tư mạnh hơn cho miền núi về hạ tầng, chính sách.

Đề cập tình trạng tội phạm và tệ nạn, đại biểu Tạ Văn Hạ (Bạc Liêu) lo ngại khi chỉ trong mấy tháng đầu năm đã xảy ra nhiều vụ án thương tâm, nhắc đến đã thấy lạnh người, như vụ giết cô gái giao gà ở Điện Biên, các vụ án giết người thân trong gia đình… Đặc biệt là nhiều vụ án nghiêm trọng liên quan đến ma tuý.

Cũng từ đầu năm, các lực lượng đấu tranh phòng, chống tội phạm đã phát hiện nhiều vụ án ma tuý “khủng”, chỉ quý 1-2019 đã phá được hơn 6.500 vụ án về ma tuý, gần đây có những vụ án phát hiện cả tấn ma tuý… Tính tổng số, trong vòng 6 tháng đầu năm đã phát hiện khoảng 6 tấn ma tuý.

Đặc biệt, Viện khoa học hình sự, Bộ Công an cho biết đã phát hiện ra nhiều chất ma tuý mới, cực mạnh, lần đầu tiên phát hiện ở VN.

Từ thực trạng này, đại biểu Hạ đặt câu hỏi: Vì sao cả hệ thống chính trị vào cuộc, pháp luật có chế tài rất nghiêm khắc nhưng tại tội phạm, tệ nạn ma tuý ngày càng tăng, số người nghiện ngày càng tăng, nguyên nhân do đâu?

“Vì một xã hội thanh bình, kính đề nghị Chính phủ và Quốc hội đặc biệt quan tâm”, đại biểu Tạ Văn Hạ bày tỏ.

Đó là câu hỏi được đại biểu Nguyễn Sỹ Cương (Ninh Thuận) đặt ra trong phát biểu của mình. “Từ đầu nhiệm kỳ đến nay Bộ GD-ĐT cứ loay hoay với những vấn đề mà ít đem lại hiệu quả. Cải tiến nối tiếp cải tiến nhưng tiêu cực lại nảy sinh”, ông nói.

Ông Sỹ Cương phản ánh rằng người dân không những không yên tâm mà còn mất niềm tin với giáo dục. Thử hỏi, nền giáo dục đi về đâu với những tiêu cực và nạn mua bán văn bằng chứng chỉ?

“Là người tổ chức kỳ thi do chính mình xây dựng, tiến hành, nhưng Bộ không kiểm soát được tình hình. Điều đáng nói, khi đã làm rõ sai phạm, việc công khai danh tính của phụ huynh và học sinh thì bộ không có chính kiến rõ ràng, lý giải nào là nhạy cảm, nào là nhân văn…”, đại biểu Cương bình luận.

Và đặt câu hỏi: “Bộ đang quyết tâm tổ chức kỳ thi năm 2019 an toàn, lành mạnh, nhưng ai dám chắc những tiêu cực không xảy ra nữa?”

Đề cập việc tăng giá điện, đại biểu Nguyễn Sỹ Cương đề nghị Chính phủ sớm công bố kết luận thanh tra ngành điện để dư luận biết được bức tranh chung. Ông cho rằng so sánh giá điện của VN thấp hơn khu vực là không thuyết phục, bởi thu nhập bình quân, mức sống của người VN thấp hơn so với nhiều nước.

“EVN chọn đúng lúc trời nắng nóng để tăng giá điện, thế là chỉ cần đổ cho thời tiết, không phải giải thích nhiều. Trong khi ở một số nước khi nắng nóng họ giảm giá điện cho dân thì không thấy ai so sánh?”, đại biểu Ninh Thuận thẳng thắn nói.

Đại biểu Nguyễn Thanh Hải (Tiền Giang) quan tâm đến tình trạng giải ngân vốn đầu tư từ ngân sách nhà nước rất chậm, đến cuối năm 2018 chỉ đạt 75% kế hoạch.

“Đây là vấn đề tồn tại nhiều năm mà Chính phủ chưa khắc phục được. Nếu chúng ta giải ngân tốt thì kinh tế sẽ phát triển thêm một chút nữa”, ông nói.

Đại biểu Hải đề nghị Chính phủ phân tích rõ nguyên nhân, chỉ ra trách nhiệm thuộc về ai, ở khâu nào, để từ đó khắc phục, từ năm 2019 không để xảy ra tình trạng này nữa.

Đồng thời đề nghị Chính phủ triển khai nhanh các dự án lớn, có ý nghĩa đối với phát triển kinh tế – xã hội của đất nước và vùng, như: đường cao tốc Bắc – Nam; sân bay Long Thành; các dự án chống sạt sở, phòng chống biến đổi khí hậu ở Đồng bằng Sông Cửu Long…

Đại biểu Nguyễn Trường Giang (Đắk Nông) đề cập những hạn chế trong cổ phần hóa DNNN: phê duyệt đề án chậm, chưa hoàn thành kế hoạch cổ phần hóa, tỉ lệ chi phối của nhà nước còn cao, đặc biệt là tập đoàn, tổng công ty, thực hiện quyền chủ sở hữu nhà nước chưa đạt hiệu quả.

“Số lượng doanh nghiệp cổ phần hóa chậm dần đều qua các năm. Nguyên nhân là nhiều doanh nghiệp phải cổ phần hóa có quy mô lớn, nhiều tài sản lớn nên xác định giá trị doanh nghiệp khó khăn, các quy định chưa xử lý triệt để xác định giá trị doanh nghiệp nên thời gian xây dựng phương án kéo dài, nhiều cấp ngành chưa chủ động, còn tình trạng lợi ích nhóm, tham nhũng, xác định và xử lý trách nhiệm khi có sai phạm chưa kịp thời”, ông Giang nói.

Ông nêu ví dụ cổ phần hóa thiếu công khai, minh bạch và còn lợi ích nhóm, điển hình như vụ cổ phần hóa cảng Quy Nhơn, không đúng đề án tái cơ cấu đã được Thủ tướng phê duyệt. Trong chuyển nhượng vốn Bộ GT-VT ban hành hai văn bản trái phép, khiến Thanh tra Chính phủ kiến nghị thu hồi hai văn bản nay.

Hay việc cổ phần hóa Công ty Rượu – Bia – Nước giải khát Sài Gòn (Sabeco) có nhiều ý kiến khác nhau…. Theo đó, ông Giang đề nghị sớm đẩy mạnh cổ phần hóa, thực hiện công khai minh bạch, có hình thức xử lý nghiêm minh tổ chức, cá nhân cố tình trì hoãn, xác định giá trị doanh nghiệp.

Lý do là tăng giá điện tác động đến kinh tế xã hội, giảm sức cạnh tranh của hàng hóa, giảm sức mua người dân.

“Tiền lương người dân không tăng nhưng điện, xăng dầu tăng thì ảnh hưởng thế nào đến cuộc sống người dân. Để công khai minh bạch kiến nghị đưa giá điện vào kiểm toán nhà nước hàng năm”, ông Hận nói.

Đối với các vụ án tham nhũng làm thất thoát hàng nghìn tỉ đồng, ông Hận đề nghị ngoài các chế tài nặng thì cần phải thu hồi tài sản thất thoát, có tính răn đe cao. Đồng thời cần chống tư tưởng “hi sinh đời bố”, ở tù vài chục năm nhưng vợ con sống an nhàn.

Về phát triển hệ thống hạ tầng, ông Hận băn khoăn nhiều dự án chậm tiến độ như cao tốc Trung Lương – Cần Thơ, kiến nghị sớm hoàn thiện các dự án thúc đẩy hạ tầng giao thông.

“Đổi mới mô hình tăng trưởng, hướng đến phát triển bền vững vẫn là bài toán căn cơ cần lời giải”, đại biểu Hoàng Quang Hàm, ủy viên thường trực Ủy ban Tài chính – ngân sách Quốc hội phát biểu.

Dẫn các số liệu thống kê năm 2018, ông Hàm cho biết: cứ 10 doanh nghiệp gia nhập thị trường thì có 5 doanh nghiệp rời thị trường, phá sản hoặc dừng hoạt động. Trong tổng số các doanh nghiệp đang hoạt động, chỉ có 40% doanh nghiệp kê khai có lãi.

Như vậy, đội ngũ doanh nghiệp VN vẫn yếu. Cả nước có 54 triệu lao động nhưng 22 triệu chưa qua đào tạo, chất lượng nguồn nhân lực thấp. VN sẽ phải đối mặt với nguy cơ thất nghiệp của đội ngũ lao động trình độ thấp khi tiếp nhận cuộc cách mạng 4.0.

Đại biểu Nguyễn Thị Phúc (Bình Thuận) – Ảnh: Quochoi.vn

Đại biểu Nguyễn Thị Phúc (Bình Thuận) cũng phản ánh ý kiến của cử tri rằng việc tăng giá điện là không phù hợp, điều chỉnh giá theo lộ trình nhưng phải phù hợp với tình hình thực tế. Bà Phúc đề nghị sớm công bố kết luận thanh tra tăng giá điện, có đúng quy định hay không và sai thì xử lý thế nào.

“Việc tăng giá điện cũng làm tăng giá các mặt hàng khác thì phải có giải pháp cho việc tăng giá ‘té nước theo mưa’ này, kiểm tra kê khai giá theo đúng quy định”, bà Phúc đề nghị.

Đại biểu Nguyễn Thị Xuân (Đăk Lắc) thì lo ngại tình trạng tín dụng đen, cho vay nặng lãi ngày càng tăng ở thành phố lớn, nông thôn, khiến nhiều gia đình tán gia bại sản, nhưng quy định pháp luật lại chưa gọi tên được hình thức này.

Bà Xuân cũng cho rằng phải chú ý hoạt động buôn bán, vận chuyển ma túy, đặc biệt là các đường dây xuyên quốc gia, “liệu Việt Nam có phải là nơi trung chuyển hay chưa và trách nhiệm các bộ ngành liên quan như thế nào?”

Nêu chỉ số tăng trưởng kinh tế cao nhất trong mười năm trở lại đây như một thành tích nổi bật, đại biểu Trần Tất Thế (Hà Nam) bày tỏ lo ngại trước khoản nợ công mà đất nước đang phải gánh. Ông cho biết, theo tính toán thì trong thời gian tới mỗi tháng VN phải trả nợ 21.000-27.000 tỉ đồng.

“Với tính hình như vậy thì phải đi vay trả nợ”, ông Thế dự đoán. Ông cũng lo lắng trước tình trạng số lượng doanh nghiệp phá sản, dừng hoạt động vẫn rất lớn. Đại biểu hà Nam đề Chính phủ phân tích rõ, cải thiện hơn nữa môi trường kinh doanh để khích lệ doanh nghiệp phát triển sản xuất, kinh doanh, tạo nguồn thu cho ngân sách.

Theo đại biểu Thế, mặc dù công tác cải cách hành chính đã đạt được nhiều thành tích, nhưng trong thực tế người dân, doanh nghiệp vẫn gặp nhiều khó khăn, rào cản khi thực hiện các thủ tục với cơ quan nhà nước. Mục tiêu 1 triệu doanh nghiệp vào năm 2020 rất khó thành hiện thực, bởi các hộ kinh doanh cá thể không mặn mà thành lập doanh nghiệp.

“Xoá bỏ căn bản tình trạng một mặt hàng chịu sự kiểm tra chuyên ngành của nhiều cơ quan. Các cơ quan quản lý cần thực hiện cơ chế một cửa liên thông để xử lý công việc”, ông Thế đề nghị.

Đại biểu Nguyễn Lân Hiếu (An Giang) là người phát biểu đầu tiên trong phiên thảo luận. Ông Hiếu đề cập đến dự án đường tránh Long Xuyên ở An Giang – dự án “mãi không trôi”, dẫn tới bức xúc của người dân khi đi qua trạm thu phí BOT T2 mấy ngày qua.

Nỗi bức xúc khác về dân sinh là việc tăng giá điện. Đại biểu Hiếu phân tích trong ngành y của ông, nhiều khi phác đồ điều trị rõ ràng đúng nhưng bệnh nhân vẫn ý kiến, phản ứng thì cần xem xét lại, điều chỉnh. Ông cho rằng ngành điện nên xem lại khi quyết định điều chỉnh giá điện vấp phải nhiều phản ứng.

Trong lĩnh vực giáo dục, ông Hiếu nói vụ gian lận thi cử, cử tri trông đợi sự giải quyết tích cực, thoả đáng của Bộ Giáo dục – đào tạo nhưng thực tế những động thái vẫn hết sức mờ nhạt.

Theo ông Hiếu, người có trách nhiệm cụ thể trong vụ gian lận này không thể nói là chỉ ở địa phương. Nghịch lý là mỗi năm Bộ GD-ĐT đều tổ chức cải cách việc thi cử một lần nhưng càng cải tiến thì càng kém đi.

“Nếu phúc tra cả nước, cử tri cho rằng sẽ còn nhiều sai phạm hơn nữa được phát hiện”, đại biểu Nguyễn Lân Hiếu nhận định.